Çocuklarını Yiyen Satürn

Benim için yazmayı en sevdiğim konulardan biri tablolar. Bugün de onlar arasından beni en etkileyen ve bende derin ve acı izler bırakan bir tabloyu yazacağım. Çocuklarını Yiyen Satürn.

Kısaca Goya tam adı Francisco José de Goya y Lucientes olan Romantizm'in öncü isimlerinden olan İspanyol ressam.

Çocuklarını Yiyen Satürn'de dekorasyon amaçlı yağlı boya ile çizdiği Kara Resimler olarak adlandırılan 14 eserden biri. Resimde Yunan Tanrısı Kronos'un (başlıkta Roma karşılığı olan Satürn ismi kullanılmıştır), kendi yerine geçmelerinden korktuğu çocuklarını doğumlarının hemen ardından yiyerek öldürmesi anlatılır. Resim Goya'nın yemek odası duvarları için çizdiği 6 resimden biri.


73 yaşında Goya geçirdiği 2 hayati hastalık nedeniyle kendi ölümüne odaklanmış ve İspanya'daki iç savaşlar nedeniyle oldukça karamsardı. Daha öncesinde evin duvarlarına daha neşeli resimler çizdiyse de daha sonra daha iç karartıcı bugün Kara Resimler olarak adlandırılan resimleri çizdi. Resimle tamamıyla karamsar bir ruh halini yansıtıyordu. Goya'nın evin içindeki çizimlere isim vermemişti. Ölümünden sonra adlandırıldı.

Mite göre Satürn'ün çocuklarından biri, kendisinin babası Caelus'un yerine geçtiği gibi, Satürn'ün yerine geçecekti ve tanrı bunu biliyordu. Satürn bunu engellemek için bütün çocuklarını doğar doğmaz yiyordu. Karısı Ops Satürn'e ihanet etti ve altıncı oğlu Jüpiter'i Girit'te saklayıp, Satürn'ü kundağa sarılmış bir taş ile kandırdı. Sonunda kehanet doğru çıktı ve Jüpiter babasının yerine geçti.


Goya, Satürn'ü çocuklarından birini yerken betimlemiş. Açık ağzı ve gözlerinin beyazındaki belirginlik sebebiyle bir tür delilik hali içindedir. Resimdeki diğer parlak bölgeler, çocuğun beyaz vücudu ve etrafındaki kırmızı kan ile Satürn'ün cesedin sırtına batmış olan parmaklarının eklemleridir.


Anlamına dair bir çok yoruma sahiptir bu resim. Kimine göre gençlik-yaşlılık çatışması, kimine göre tanrının gazabı, kimine göre kendi çocuklarını savaş ve devrimlerle yiyen İspanya, kimine göre de her şeyi yiyip bitiren zaman.


Ben de ya İspanya'nın o günkü durumunu özetleme amacıyla yapılmış olabileceğine inanıyorum. Ya da Goya kendi çocuğundan etkilenmiş olabilir.


Ayrıca yine benzer temaya ve isme sahip olan Peter Paul Rubens'in 1636'da çizdiği resimden ilham almış olabilir.

Yukarıda görüldüğü gibi bu resimde Goya'nın tablosundaki gibi bir vahşilik yoktur. Ancak kimi eleştirmenlere göre Rubens'in resmi daha korkutucudur, çünkü bu resimde tanrı kendi gücünü elde tutabilmek için masum çocuğunu öldüren bencil ve acımasız bir katildir. Goya'nın resminde ise kendi oğlunu öldürmüş olması sebebiyle deliren bir adam görülür. Ayrıca Goya'nın resmindeki çocuk vücudu aslında bir yetişkin vücudu şeklinde çizilmiştir. Rubens'in resminde ise çaresiz bir bebek açıkça görülür.


Tablonun hikayesi bu yönde. Ancak benim düşüncem oğlunu öldürmüş olmanın verdiği korku değil, onun iktidara geçme korkusu Satürn'ü bu hale çevirmiş. Onun korkusu ve gözlerindeki endişenin sebebi iktidarı ve gücü elinden kaybedeceğine dair olan hissiyatından ibaret.


Bazen iktidar ve güç isteği can ve kan bağının önüne geçip insanı deli edebilir. Hırsa dönüşebilir. Hırs da birini canavara.


Resmin orijinali Goya'nın mutfağına çizilmiş halde. Resmin mutfağa çizilmiş olmasının da altında bir sebebin olabileceğine inanıyorum. Goya'nın kendi ölümünü beklerken girdiği halin tohumlarını veren resimlerden biri olan bu tablo iştah kabartacak yönde değil şahsımca. Girdiği ölüm korkusu ya da ölümle ilgili bir his ve İspanya'nın o dönemdeki hali ile birlikte oluşmuş bu tablo. Her yerinde karamsar bir iz var.


Belki de Satürn dediğimiz aslında gerçekten İspanya'nın kendisiydi. Ve canice yediği çocuğu değil; kendi sivil halkıydı. Kim bilir?

37 görüntüleme

Son Paylaşımlar

Hepsini Gör

©2019 by fikirkolektif. Tüm hakları saklıdır.